خواص میوه ها وسبزیجات

نحوه استفاده : خوراکی
خواص : هندوانه Watermelon
نام علمی Citrullus vulgaris
گياه شناسي
هندوانه گياهي است يكساله و يك پايه ساقه آن خزنده و پيچك دارد و برگهاي آن پهن با بريدگيهاي عميق مي باشد . گلهاي آن كوچك و زردرنگ است . ميوه آن رگدار يا دراز . پوست آن سبز رنگ و داخل آن قرمز مي باشد . تخمه هندوانه بر حسب انواع مختلف آن ممكن است سياه ، قرمز ، سفيد و يا زرد باشد .
خواص داروئي:
هندوانه از نظر طب قديم ايران سرد و تر است . گرما را برطرف مي كند و بهترين ميوه تابستان است .
1)هندوانه مدر است و به پائين آوردن فشار خون كمك مي كند
2)هندوانه معده را تقويت مي كند
3)پوست سفيد داخل هندوانه براي زخم گلو و دهان بسيار موثر است
4)مغز تخمه هندوانه كرم هاي معده و روده را از بين مي برد
5)هندوانه براي ورم مثانه مفيد است
6)هندوانه بدن را تازه شاداب مي كند
7)هندوانه براي اشخاص گرم مزاج بسيار خوب است
8)آب هندوانه مخلوط با سكنجبين علاج كننده يرقان و دفع كننده سنگ كليه است
9)براي خنك كردن بدن در روزهاي گرم تابستان هندوانه را با شكر بخوريد
10)براي برطرف كردن تب و اخلاط بدن هندوانه را با شير خشت بخوريد
11)براي رفع خارش بدن هندوانه را با تمبر هندي بخوريد
12)هندوانه را بايد هميشه بين دو غذا خورد يعني تقريبا سه ساعت بعد از غذا و يكساعت قبل از غذا . زيرا اگر بلافاصله بعد از غذا خورده شود در هضم غذا اختلال ايجاد مي كند همچنين نبايد آنرا با ميوه هاي ديگر مخلوط كرد زيرا توليد نفخ شكم مي كند

موضوعات مرتبط: میوه ها

[ 87/12/22 ] [ 11 ] [ احمد ]

عناب

عناب يکي از گونه هاي بي شمار ziziphus است که ميوه آن خوراکي است ، با اين حال تنها گونه ديگر ازziziphus ، عناب هندي حساس به سرما [z.mauritiana] نيزبه خاطر ميوه اش بسيار کشت ميشود . پراکنش طبيعي کنوني عناب از اروپاي جنوب شرقي تا چين را در برميگيرد وبه طورمتناوبي در جنوب شرقي ايالات متحده کشت مي شود . محاسبات، تنوع دامنه کشت آن را نشان ميدهد ولي بشر آن را از خاور ميانه به روم انتقال داده که در آنجا به وسيله پليني شناخته شده است .به مدت چهار هزار سال درخت عناب در چيت کشت مي شده است .

توليد سالانه اين ميوه در چين 450 هزار تن است که درميزان آن در باغات 290 هزار هکتار عناب در چين به ميزان هکتار مرکبات در فلوريدا محاسبه ميشود.

کاربرد هاي دارويي اين گياه

عناب هم ميوه اي خوشمزه است وهم دارويي گياهي موثري به شمار ميرود . اين ميوه به افزايش وزن بدن کمک ميکند ، قدرت ماهيچه ها را زياد نموده و بنيه بدن را افزايش ميدهد . ر داروهاي چيني اين ميوه به عنوان ماده اي مقوي در فعال ساختن جگر استفاده ميشود .

در يک آزمايش پزشکي در چين به 12 بيمار که از ناراحتي جگر شکايت داشتند عناب تجويز شد و به همراه آن بادام زميني وشکر سرخ،شبانه خورانده شد ، عملکرد جگر اين افراد طي 4 هفته بهبود يافت .

از عناب به عنوان پادزهر، زياد کننده ادرار ،داروي ملين و خلط آور استفاده ميشود.برگهاي آن بند آورنده خون وتب بر هستند . گفته ميشود که اين برگ ها رشد موها را تسريع مينمايند.انها به شکل ضماد در درمان ادرار بندي به کار گرفته ميشود.

ميوه هاي خشک شده آرامبخش ،ضد سرطان ،ضر بيماري هاي تنفسي ،تب بر ،مسکن ، اشتها آور ، بند آورنده خون ومقوي هستند . تصفيه کننده خون بوده و به هضم غذا کمک ميکند .آنها در درمان نامرتب بودن ضربان قلب ،بيخوابي ،خستگي اعصاب ،عرق شبانه وتعرق زياد بدن استفاده ميشوند .

ريشه گياه در درمان سوء هاضمه مفيد است . جوشانده ريشه به پودر تبديل مي شود وبراي زخم ها ودمل هاي کهنه مفيد هستند گياه درماني براي کم خوني، کشيدگي عضلات ، تورم کليه وبيماري هاي عصبي محسوب ميشود اين گياه به طور گسترده در چين براي درمان سوختگي به کار ميرود.
استفاده هاي بيشتر گياهان کمي هستند که مانند عناب چند منظوره باشند . اول اينکه خود چوب آن ارزشمند است چوب درخت که محکم ، بادوام وصاف است در کارخانجات سازنده آلات موسيقي کاربرد دارد وبه کار ،کارهاي هنري {نجاري، کشتي سازي و اقلام متفرقه } مي آيد . همچنين اين چوب با کمي انجام کار هنري روي آن روي آن به دسته دنده اتومبيل وکلاه کاسکت تبديل مي شود.

کشت ونگهداري اين گياه

اگر چه اين گياه در مناطق خشک بهتر با شرايط کنار مي آيد با اين حال هر نوع وضعيت آب وهوايي تحمل مي نمايد . عناب در هر نوع خاکي پرورش مي يابد ونسبت به قليايي بودن ونمکدار بودن زمين مقاوم است . نياز به خنکي کمتري دارد اگر چه سرماي شديد را تحمل ميکند .
دوره خفتگي به آن اجازه ميدهد که يخبندان هاي دير هنگام بهاري و دوره زياد خفتگي را تحمل کند وفايده زيادي براي زنبورداران دارد . بعضي از گونه ها همه ساله فراوان ميوه ميدهند .ازسوي ديگر کشت عناب کاملا بي نياز ازمراقبت نيست :
1- درخت بالقوه باعث بروز علفهاي هرز ميشود ، چون پاجوش ريشه ايي آن زياد است .
2- در بعضي ازمناطق آب وهوايي بعضي ازميوه ها شکاف برميدارند و بعلاوه قسمتي ازميوه ها قبل از رسيدن مي پوسند
3- ميوه عناب ميزبان بسياري ازمگس هاي کارائيبي ميباشد که در بخشهاي محدوده ايالات متحده زندگي ميکنند.

موضوعات مرتبط: میوه ها

[ 87/12/18 ] [ 6 ] [ احمد ]

ارزن

اين گياه از خانواده Grzmineae مي باشد و داراي انواع مختلفي است كه دو نوع معروف ان كه در ايران نيز مي رويند شرح داده مي شود :
1) « ارزن دانه ريز » يا « ارزن سفيد » كه در كتب طب سنتي « دخن » نوشته شده به فرانسوي : Milllet blanc و Millet commun و Grand millet و Millet و Mil و به انگلسي Millet گفته مي شود و نام علمي ان Panucum miliaceum L. است.
2) « ارزن دانه ريز » و يا « ارزن رسمي » كه « دخن ريز » نيز گفته مي شود و در كتب طب سنتي با نام « دخن ريز » يا « جاورس » امده است كه همان مغرب « گاورس » فارسي است. به فرانسوي Petit millet و Millet des oeseaux و Miliade و به انگليسي Spiked millet ناميده مي شود . نام علمي ان Panicum italicum L و مترادف ان setaria italica ( L) Pbeauve و S.viridis sensu stuart مي باشد.

مشخصات
1) ارزن رسمي گياهي است يكساله داراي ساقه اي افراشته كه ارتفاع ان 100 – 50 سانتي متر مي شود. برگهاي ان سبز ، دارز ، بدون دمبرگ ساقه را در بغل گرفته و نوك تيز و ميوه هاي ان در اطراف انتهاي محور گل دهنده به صورت خوشه مركب و متراكم و دانه هاي ان ريز كمي مسطح و به رنگهاي مختلف است. ارزن رسمي گياهي است متحمل و سازگار و ضمنا دير رس .
2) ارزن دانه درشت گياهي است يكساله ساقه ان قوي افراشته در قسمت پايين منشعب و شاخه دار برگهاي ان ساده سبز ، خطي ، دراز و نوك تيز . گلهاي ان خوشه اي باز و خميده و دانه هاي ان بر حسب واريته هاي مختلف سياه يا خاكستري و زرد و در اخر قرمز هم مي باشد. دانه هاي ان گرد استو ارتفاع ساقه ان 30/1 – 1 متر مي باشد. ارزن رسمي در اذربايجان و جنوب شرقي بلوچستان مي رويد و در مازندران و در يزد با نام « ارزن » و « گاورس » كاشته مي شود..
ارزن دانه درشت يا دخن در ازربايجان در كشت زارهاي يام با نام « داري » و در اشتران كوه لرستان و همچنين در نواحي مرزي شرق در بادقيس جنوب شرقي بلوچستان مي رويد.
تركيبات شيميايي
از نظر تركيبات شيميايي در ارزن رسمي در دانه هاي ان وجود يك گلوكوزيد سمي ، الكالوييد روغني ، ليزين ، هيستيدين ، ارژي نين ، و اميلاز تاييد شده است و در ارزن دانه درشت در دانه هاي ان فورميك اسيد ، لينولئيك اسيد ، مارگاري نيك اسيد و ريسين اولئيك اسيد مشخص شده است . به علاوه داراي كولن ، فيتوسترول ، سيتوسترول و ويتامينهاي A وB و C مي باشد.

خواص – كاربرد
در هند از گياه ارزن درشت براي معالجه سوزاك استفاده مي شود و در بلوچستان در لورالايي نوعي نان از ان درست مي كنند و در شوران براي معالجه سوزاك از ان استفاده مي نمايند . درهندوستان در مورد ارزن رسمي معتقدند كه دانه هاي ان مدر و قابض است و در استعمال خارجي ضماد ان در موارد روماتيسم مصرف مي شود و همچنين به عنوان يك داروي محلي براي كاهش درد زايمان تجويز مي گردد.
حكماي طب سنتي ايراني جاورس را از نظر طبيعت سردو خشك مي دانند و معتقدند كه قابض است و غذاييت چنداني ندارد. خوردن نان پخته ان اسهال را بند مي اورد و مدر است و سقط جنين مي نمايد.
اسراف در خوردن ان خون را كثيف و سودايي و مجاري عروق را مسدود مي نمايد و از اين نظر بايد با روغن و شكر و حلواهاي چرب خورده شود . اگر با شير تازه پخته و خورده شود براي اشخاصي كه خون زايد دارند مفيداست. و اگر دانه هاي ان را ساييده و با نمك مخلوط كرده و در كيسه اي بريزند و روي ان بنشينند براي بيرون امدن معقد و پيچش در روده ها مفيد است.
در مورد دخن نيز معتقدند كه از نظر طبيعت سرد و خشك است و خواص ان شبيه جاورس ، جز اين كه خشكي ان كمتر است. شكم را بند مي اورد و مدر و قابض است و اگر دانه پوتس گرفته ان را در شير تازه پخته و بخورند براي نرم كردن سينه و توليد اسپرم مفيد است. ولي ايجاد گرفتگي مجاري عروق و سنگ مثانه مي كند از اين جهت بايد با شكر و عسل خورده شود.
در چين دانه ها ي ارزن درشت ، در درجه اول به عنوان غذا در خوراك استفاده مي شود و ازنظر دارويي معتقدند كه خنك كننده و نرم كننده است. پخته ان را به عنوان ضماد براي فروكش كردن جوش و كورك و ابسه ها استعمال مي نمايند. جويده ان را ردر دهان روي زخم بچه ها مي گذارند كه التيام دهد. خاكستر ان را با روغن مخلوط كرده براي التيام زخم به كار مي برند زخم خوب مي شود. بدون اينكه اثري در جاي ان باقي بماند.
جوشانده ريشه و شاخه هاي ان را براي رفع و جود خون در ادرار در زنها تجويز مي كنند به علاوه براي شستن تاولهاي پوست به كار مي برند. درهندوچين براي ممعالجه استسقا كه علامت ان جمع شدن غير طبيعي اب در فضاي بين سلولي بافتهاي بدن است استفاده مي شود و به جاي جوشانده در برخي موارد خاكستر ارزن را با الكل مخلوط كرده و براي معالجه وجود خون در ادرار زنها تجويز مي نمايند .
ارزن دانه ريز دراغلب كشورهاي دنيا در سطح وسيعي كاشته مي شود. در چين ان را تونيك ومدر مي دانند. وخنك كننده و نرم كننده و قابض و در موارد وبا و اسهال و ناراحتي هاي وبائي و خون روي از بيني و براي التيام زخمهاي پنجه هاي خرس و ببر كاربرد دارد. در هندو چين ارد ارزن دانه ريز را با ملاس مخلوط كرده روي جوشها و كوركهاي بچه ها مي اندازند در اندونزي جوشانده اي كه از له شده تخم ارزن دانه ريز درست مي شود براي كاهش تب داده مي شود .

موضوعات مرتبط: غلات

[ 87/12/14 ] [ 5 ] [ احمد ]

ماش

ماش یکی از حبوبات بسیار مفید و غنی است. با این که زادگاه اولیه ی آن ایران است ولی روز به روز کمتر استفاده می شود و در حال فراموش شدن است. شاید اگر از خواص فراوان آن مطلع شوید، به مصرف بیشتر آن راغب شوید.

ایرانیان قدیم ماش را « مِچ » می گفتند و زمانی که به زبان عربی وارد شد ماش نام گرفت. یکی از اصیل ترین غذاهای ایرانی آش ماش است که در انتهای مطلب توضیح مختصری راجع به نحوه ی پخت آن ذکر خواهیم کرد. این دانه خاص ایران و خاور میانه است و مصرف آن در دیگر مناطق دنیا رواج زیادی ندارد.

این دانه غنی ، حاوی بسیاری از مواد مورد نیاز بدن است و در عین حال کالری کمی دارد ؛ یعنی پرخاصیت و غیر چاق کننده است. از این رو بهتر است در دوران رژیم لاغری حداقل هفته ای یک بار از ماش استفاده شود چون بسیار زود هضم و غیر نفاخ است و به علت دارا بودن ویتامین A و D نیازهای بدن ما را تأمین می کند و برای تقویت اعصاب و بینایی مفید است.

خواص درمانی ماش

? اگر ماش را با پوست بپزید و بخورید، برای درمان اسهال مفید است ، ولی برای لینت مزاج دانه های پوست کنده ی آن را مصرف کنید.

? مصرف آش ماش سردردهای شدید و آبریزش بینی ناشی از سرماخوردگی را درمان می کند و سرفه و تب را تسکین می بخشد.

? ضماد ماش پخته با سرکه برای درمان اگزما و امراض جلدی مفید است.

? ماش برای افرادی که دچار ضعف و ناتوانی هستند بسیار مفید است.

تهیه غذاهایی با ماش

با ماش می توانید ماش پلو، آش ماش و قلیه ی کدو با ماش که از غذاهای اصیل ایرانی هستند، تهیه کنید.

موضوعات مرتبط: حبوبات

[ 87/12/11 ] [ 11 ] [ احمد ]

جو

جو براي هزاران سال غذاي اصلي بسياري از مردم جهان بوده است. گلادياتورهاي رومي جو را به دليل انرژي زايي زيادش مصرف ميكردند.

جوماده غذايي شفابخش نام دارد و در مبارزه با سرطان ، تنظيم كلسترول و درمان يبوست موثر است.

تركيبات ضد سرطان
جو داراي تركيبات شيميايي با نام پروتوآزاينهبيور "Protease inhibitors" (مهار كننده آنزيم ، تجزيه كننده پروتئين) است. اين تركيب عوامل توليد سرطان در روده را متوقف كرده و از ايجاد تومورها جلوگيري مي كند.
كنترل كننده كلسترول
جو داراي تركيباتي است كه در وهله اول از توليد كلسترول "LDL" (چربي مضر) در كبد جلوگيري مي كند. اين اقدام ،يعني عدم توليد كلسترول LDL باعث مي شود كه احتمال ابتلا به بيماري هاي قلبي كاهش پيدا كند.

درمان يبوست
تحقيقات دانشمندان ايالت مونتاناي آمريكا نشان ميدهد كه جو در تنظيم و كاهش دردهاي شكمي و درمان يبوست موثر است.

چه مقدار جو مصرف كنيم؟
بر اساس تحقيقات اگر فردي روزي 3 بار جو مصرف كند،بعد از 6 هفته 15 درصد از كلسترول خونش كاهش پيدا مي كند. جو را در طبخ غذا و يا به عنوان نان جو استفاده كنيد.

سوپ جو
خوردن سوپ جو در وعده صبحانه از ضعف حافظه به ميزان چشمگيري جلوگيري مي کند. البته اين اثر داراي پيش شرطهايي نيز هست با اين عنوان که (حدود 50گرم سيب زميني در تهيه سوپ به کار رفته باشد) شام سبک و دير خورده نشده باشد.

فيبري که در جو موجود است مانع بالا رفتن قند و کلسترول خون مي شود و به تنظيم کار روده نيز کمک مي کند. مطالعات حاکي از آن است که غذاهايي شامل جو، لوبيا، برنج ، ميوه ها و سبزي بويژه سيب منابع سرشار فيبر هستند که علاوه بر فوايد خود بتدريج هضم مي شوند و مانع بالا رفتن ناگهاني قند خون مي شوند، در صورتي که نان و شيريني ها چنين نيستند، منابع سرشار فيبر به کنترل وزن نيز کمک مي کنند.

موضوعات مرتبط: غلات

[ 87/12/08 ] [ 6 ] [ احمد ]

کاسني

کاسني با نام علمي CICHORIUM INTYBUS، گياهي از خانواده‌ي گل مينا (COMPOSITAE) مي ‌باشد. کاسني، گياهي علفي است که ارتفاع آن به طور متوسط به يک متر مي‌ رسد؛ داراي ريشه ‌هاي قوي و نسبتاً طويل مي ‌باشد. بر روي برگ ‌ها، بريدگي ‌هاي عميقي وجود دارد که در قسمت انتهايي شبيه به مثلث مي ‌شوند. گل‌هاي آبي رنگ بسيار زيبايي دارد. عمر اين گياه با توجه به شرايط زندگي، يک ساله، دوساله يا چند ساله مي ‌باشد. کاسني در نواحي نسبتاً مرطوب، با ارتفاع کم رشد مي ‌کند و بومي نواحي اروپا، هندوستان و مصر مي ‌باشد. البته گسترش آن در دنيا زياد است و در نقاط ديگر از جمله آسيا، آفريقا و قسمت‌ هايي از آمريکا هم مي ‌رويد.

کاسني، در نقاط مختلف ايران به طور خودرو وجود دارد. قسمت‌ هاي مورد استفاده‌ ي آن، ريشه و برگ ‌ها ي آن مي ‌باشد. البته ممکن است به غير از برگ ‌ها از ساير قسمت ‌هاي هوايي گياه نيز استفاده شود.

کاسني به نام عمومي CHICORY در جهان معروف مي ‌باشد و نقاط اصلي رويش آن در ايران شامل نواحي کم ارتفاع البرز، قزوين، رشت، اطراف تهران، کرج، آذربايجان، رودبار، اروميه، لاهيجان، بلوچستان، بجنورد، مشهد، فريمان و بسياري از نقاط ديگر مي‌ باشند.

ترکيبات مهم:
ريشه ‌ي اين گياه، حاوي حدود 8 درصد پلي ساکاريدي به نام اينولين(INULIN) است. ترکيبات تلخ از جمله لاکتوسين((LAKTUCIN و لاکتوکوپيکرين (LACTUCOPICRIN) ، شيکوريک اسيد، فلاونوئيدها، گلوکوزيدها، قندها و تانن‌ها از ديگر ترکيبات ريشه مي ‌باشند. همچنين ريشه ‌ي گياه، حاوي بسياري ترکيبات بخار شونده ‌ي معطر است که "استوفنون ((ACETOPHENONE" شاخص ‌ترين آنها مي ‌باشد.

اثرات مهم:
ترکيبات محلول در آب کاسني، خاصيت مسکن دارند و بعضي از قندهاي موجود در آن (اوليگوساکاريدها OLIGOSACHARIDES) داراي خاصيت افرايش ميکروب‌ هاي مفيد و کاهش باکتري‌ هاي بيماري ‌زا در روده مي ‌باشند. مطالعات جديد نشان مي ‌دهند که برخي ترکيبات موجود در کاسني، در مشکلاتي از جمله يبوست ، اسهال هاي ميکروبي، سرطان و بيماري ‌هاي قلبي- عروقي، مي ‌توانند موثر واقع گردند.

همچنين طبق مطالعات انجام شده بر حيوانات آزمايشگاهي، مواد موثر کاسني مي ‌توانند از سرطان روده جلوگيري کند. از ديگر اثرات مفيد کاسني، حفاظت کبد در برابر سموم کبدي است و اين اثر با ماده‌اي به نام تتراکلروکربن(CARBON TETRACHOLORIDE) به اثبات رسيده است.

عصاره‌ي الکلي ريشه ي کاسني، اثرات ضد ورم و ضد التهابي نيز دارد. از ديگر اثرات کاسني، اشتها آوري و خاصيت ضد ترش کردن معده را مي ‌توان نام برد.

گياه کاسني، مانند ساير گياهان ممکن است عوارض محدودي ايجاد نمايد. اين عوارض شامل ايجاد حساسيت هاي پوستي و ايجاد درماتيت مي ‌باشد که اين امر به ترکيبات لاکتوني آن مربوط است.

همچنين بر اساس مطالعه ‌اي، ريشه ي گياه کاسني مي‌ تواند بعضي قارچ کش ‌ها را جذب نمايد که در اين صورت باعث سميت مي شود. البته موارد مذکور بسيار محدود مي ‌باشند، ولي نبايد آنها را از نظر دور داشت.

مصرف کاسني از زمان قديم و حداقل از قبل ميلاد مسيح مرسوم بوده است. از جمله مصارف مهم اين گياه که از قديم نيز رواج داشته، مصرف آن به عنوان مقوي کبد و کاربرد آن در بيماري‌هاي کبدي بوده است.امروزه نيز يکي از مصارف مهم آن در مشکلات کبدي است. همچنين اثراتي از جمله مقوي معده، مدر(ادرار آور)، تصفيه کننده ‌ي خون، صفرا بر، تب بر، اشتها آور، درمان نقرس ، کمک در درمان رماتيسم، دفع رسوبات ادراري و رفع کم‌ خوني براي آن قائل مي‌ باشند که البته اين موارد در حال تحقيق بوده و در آينده‌اي نه چندان دور موارد درماني قطعي و جديدي براي آنها پيش ‌بيني مي ‌شود.

تهيه‌ اشکال دارويي:
15- 8 گرم از برگ ‌هاي تازه يا خشک را در يک ليتر آب، به مدت يک ربع ساعت دم مي‌ کنند. سپس مخلوط به دست آمده را از صافي عبور مي ‌دهند. يک ليوان از اين دم کرده را قبل از هر وعده ي غذايي مي‌ توان ميل کرد يا جوشانده ي آن را به همين روش (15- 8 گرم برگ گياه، در يک ليتر آب به مدت 5 دقيقه جوشيده شود) مورد استفاده قرار مي‌ دهند.

در صورتي که از ريشه ‌ي کاسني استفاده شود(دم کرده يا جوشانده)، 20- 15 گرم ريشه ‌ي له شده در يک ليتر آب، مانند روش قبل تهيه و مصرف مي ‌شود.

در گذشته، سالاد برگ تازه ي کاسني را مقوي معده مي ‌دانسته ‌اند و هنوز هم در بعضي نقاط دنيا مورد استفاده قرار مي ‌گيرد.

موضوعات مرتبط: گیاهان

[ 87/12/05 ] [ 6 ] [ احمد ]

کنجد

كنجد گياهي است يك ساله با ارتفاع حدود يك متر كه قسمت انتهايي ساقه آن پوشيده از كرک است . برگ هاي آن بيضي ، باريك و نوك تيز است . گل هاي آن به رنگ سفيد يا قرمز، به طور تك تك در كناره برگ هاي قسمت انتهايي ساقه ظاهر مي شوند .
ميوه اين گياه به صورت كپسول و محتوي دانه هاي كوچك و مسطح و بيضوي است كه دانه كنجد ناميده مي شود و قسمت مورد استفاده اين گياه است .

وطن اصلي كنجد هندوستان است كه از آنجا به نقاط ديگر دنيا راه يافته است . در حال حاضر چين بزرگترين توليد كننده كنجد در دنيا مي باشد . هندوستان و حبشه از نظر توليد، بعد از چين قرار دارند . در ايران نيز مقداري كنجد توليد مي شود كه بيشتر آن به مصرف تهيه روغن و حلوا ارده مي رسد.
تركيبات شيميايي
كنجد داراي پروتئين ، ويتامين هاي B , D , E , F1 و لسيتين (LECITHIN) مي باشد . مقدار روغن آن در حدود ۵۰% است. روغن كنجد مركب از حدود ۷۰% اسيدهاي چرب اشباع نشده مانند لينولئيك اسيد ،‌اولئيك اسيد و مقداري اسيدهاي چرب اشباع شده مانند اسيد پالمتيك و آراشيديك اسيد مي باشد .
روغن كنجد يكي از روغن هاي اشباع نشده و مفيد براي بدن است که در آمريكاي شمالي و كانادا به مقدار زياد مصرف مي شود ، زيرا اين روغن نه تنها كلسترول خون را افزايش نمي دهد، بلكه آن را كاهش نيز مي دهد .
براي تهيه روغن كنجد معمولا دانه ها را مي شويند تا رنگ روي آن از بين برود. سپس دانه ها را آسياب كرده و در آب مي ريزند تا پوست آنها روي آب بيايد . بعد از گرفتن پوست، دانه ها را خشك كرده و در آب جوش مي ريزند و خمير مي كنند . اين خمير را تحت فشار قرار داده تا روغن آن جدا شود . اين روغن را روغن سرد مي نامند و از تفاله باقيمانده تحت اثر فشار و گرما روغني بدست مي آيد كه به نام روغن گرم معروف است كه البته ارزش غذايي روغن سرد را ندارد .
تفاله باقيمانده از اين مرحله را معمولا براي علوفه دام ها به كار مي برند . خصوصاً اين تفاله از نظر داشتن مواد پروتئيني ، غذاي خوبي براي گاوهاي شيرده است .
اگر مي خواهيد از روغن كنجد استفاده كنيد دقت كنيد كه روغن سرد باشد كه به نام FIRST COLD PRESSED"" معروف است ، زيرا در اثر حرارت دادن، روغن كنجد خواص خود را از دست مي دهند .

خواص مفيد کنجد براي سلامتي بدن
از نظر طب قديم ايران، كنجد گرم است . كنجد بسيار مغذي است و در اكثر كشورهاي فقير به عنوان جانشين گوشت بكار مي رود . خواص مفيد کنجد به شرح زير است :
۱) براي چاق شدن و تقويت نيروي جنسي موثر است.
۲) براي رفع قولنج كنجد را آسياب كرده و با سركه مخلوط كنيد و به مقدار نصف وزن كنجد ، مغز بادام پوست كنده را به آن اضافه كنيد. سپس آنها را پودر كنيد و هر روز به مقدار يك قاشق سوپ خوري از آن بخوريد .
۳) كنجد گرفتگي صدا را از بين مي برد .
۴) نرم كننده معده و روده است.
۵) كره كنجد كه در كانادا بنام تاهيتي معروف است و شبيه ارده مي باشد ، غذاي خوبي براي رشد بچه هاست.
۶) برگ كنجد را اگر به سر بماليد، باعث رشد و سياهي موي سر مي شود.
۷) ارده نرم كننده معده و روده هاست.

كنجد فشار خون بالا را كاهش مي دهد.

۹) كنجد ضد رماتيسم است.
۱۰) براي رفع ناراحتي كيسه صفرا مفيد است.
۱۱) دم كرده برگ كنجد، اسهال خوني را برطرف مي كند.
۱۲) روغن كنجد براي رفع تنگي نفس ، سرفه خشك و زخم ريه مفيد است.
۱۳) روغن كنجد سوزش ادرار را رفع مي كند.
۱۴) از روغن كنجد به جاي روغن زيتون در سالاد استفاده كنيد.
۱۵) كنجد با تمام فوايدي كه دارد براي معده ي ضعيف مناسب نيست، زيرا هضم آن سنگين است . اين گونه اشخاص بايد آن را با عسل وسركه بخورند .
پي نوشت :
۱- ويتامين F يک اسيد چرب ضروري است که باعث تشکيل لايه هايي در پوست مي شود که از سلول هاي پوستي محافظت و از خشکي و خرابي پوست جلوگيري مي کند. همچنين باعث انتقال ساير ويتامين ها در پوست مي شود.

موضوعات مرتبط: گیاهان

[ 87/12/03 ] [ 16 ] [ احمد ]

عدس

كليات گياه شناسي

عدس يكي از حبوبات است كه از قديم الايام در اكثر نقاط دنيا كشت مي شده است . گيه شناسان اعتقاد دارند كه عدس حتي قبل از تاريخ نيز وجود داشته است . عدس از نظر مقدر پروتئين بسيار غي است و دربين گياهان فقط لوبياي سويا بيشتر از عدس پروتئين درد .

عدس گياهي است يكساله كه ارتفاع آن بيش از ۳۰سانتيمتر نيست . برگهاي آن داراي ۶ تا ۱۴برگچه مي باشد كه در انتهاي آن پيچك قرار درد . گلهاي عدس رنگ سفيد و داراي رگه هايي به رنگ بنفش است . ميوه آن غلاف كوچكي است و معمولا در هر غلاف ۱تا ۳عدس وجود دارد .

عدس دو نوع است :

۱)عدس رسمي كه دانه آن گرد و سنبتا درشت است و رنگ آن سبز مايل به زرد است .

۲)عدس ريز يا عدس قرمز كه دانه هاي آن ريز و به رنگ قرمز مي باشد .

تركيبات شيميايي:

عدس منبع غني پروتئين و ويتامين هاي گروه B مي باشد .

مواد موجود در ۱۰۰گرم عدس بقرار زير است :

انرژي ۳۴۰كالري

پروتئين ۲۵گرم

چربي ۱ گرم

مواد نشاسته اي ۶۰گرم

كلسيم ۸۰ميلي گرم

فسفر ۳۸۰ ميلي گرم

آهن ۷ميلي گرم

پتاسيم ۸ ميلي گرم

ويتامين آ ۶۰۰واحد بين المللي

ويتامين ب ۱ ۰/۴ ميلي گرم

ويتامين ب2 ۰/۲ ميلي گرم

ويتامين ب ۳ ۲ميلي گرم

آرسنيك ۱ميلي گرم

خواص داروئي:

عدس از نظر طب قديم ايران معتدل و خشك است و مانند ديگر گياهان پوست و دانه آن داراي اثرات متضاد يكديگر مي باشد . يعني پوست عدس گرم و خود عدس قابض است . بعبارت ديگر پوست آن ملين و مغز آن ضد اسهال مي باشد .

عدس يك غذاي كامل است و انرژي لازم را براي كارهاي بدني براي انسان تامين مي كند .

عدس داراي خواص زير است

۱)عدس زياد كننده ترشحات شير است و مادران شيدره حتما بايد از آن استفاده كنند .

۲)عدس را در كنيد و روي پوست ملتهب بگذاريد التهاب را برطرف مي كند .

۳)براي درمان زخم هاي دهان و گلو و ديفتري عدس را پخته و آب آنرا غرغره كنيد .

۴)براي تقويت معده و برطرف كردن گاز معده عدس پخته را با سركه ميل كنيد .

۵)آش عدس با روغن بادام براي دوران نقاهت بهترين غذاست.

۶)پماد در عدس با سركه براي ترك دست و پا كه بعلت سرما عارض شده سودمند است .

۷)عدس را مي توان بعنوان مسهل هم مصرف كرد چون داراي لعاب زيادي است كه در درمان ناراحتي هاي روده نيز موثر است .

۸)عدس پخته را بعنوان مرهم براي زخم نيز مي توان بكار برد .

مضرات :

عدس با تمام مزايايي كه درد نبايد زياد مصرف شود و در خوردن آن اسراف گردد زيرا اولا دير هضم است و توليد نفخ مي كند ثانيا قابض است و جريان خون را در رگها آهسته مي كند . البته مي توان براي جلوگيري از اين عوارض عدس را با روغن كنجد و يا روغن بادام و با سركه خورد . ضمنا عدس بعلت داشتن ميكروپروتئين براي افراديكه ناراحتي كليه مخصوصا تقويت كليه دارند زيانبخش است .